Voor wie en waarom?
Content
Er zijn verplichte en aanbevolen standaarden voor de publieke sector
De open standaardenlijst van Forum Standaardisatie bestaat uit verplichte ('pas toe of leg uit') en aanbevolen open standaarden voor de publieke sector.
Voor alle organisaties binnen de publieke sector geldt een 'pas toe of leg uit'-verplichting. Dit betekent dat bij inkoop van ICT-systemen en –diensten boven € 50.000, organisaties verplicht zijn te vragen naar de relevante open standaarden met een 'pas toe of leg uit'-verplichting ('pas toe').
Als een organisatie ervoor kiest om een relevante open standaard met ‘pas toe of leg uit’-verplichting niet toe te passen, mag dat alleen als zij verantwoording hierover opneemt in haar jaarverslag (‘leg uit’). Deze rapportageverplichting is opgenomen in de Rijksbegrotingsvoorschriften (RBV) van het ministerie van Financiën.
Voor open standaarden met een ‘pas toe of leg uit'-verplichting bestaat breed draagvlak maar ze worden nog lang niet overal gebruikt. Daarom krijgen deze standaarden de status van 'pas toe of leg uit'.
Aanbevolen(link naar aanbevolen standaarden) open standaarden worden al breed gebruikt en zijn gangbaar. Verplichten is daarom niet nodig. Het kunnen ook standaarden zijn die in het begin van het adoptieproces zitten, maar waarvoor 'pas toe of leg uit' een te zwaar middel is.
Hiermee wordt bedoeld:
- Overheden (rijk, gemeenten, provincies en waterschappen).
- Semi-overheden (uitvoeringsorganisaties zoals UWV en SVB).
- Private instellingen met een publieke taak in de zorg (zorginstellingen zoals ziekenhuizen) en het onderwijs (zoals scholen en universiteiten).
Forum Standaardisatie is door de Nederlandse overheid ingesteld om het gebruik van open standaarden te stimuleren. De taken van Forum Standaardisatie zijn:
- De overheid adviseren over gebruik van open standaarden en standaardisatievraagstukken;
- De lijst met verplichte en aanbevolen open standaarden voor de publieke sector beheren;
- Standaarden toetsen voor opname op de lijst met open standaarden;
- De toepassing van open standaarden binnen de publieke sector monitoren;
- Doorverwijzen naar standaardisatieorganisaties;
- Ondersteuning bieden aan overheidsorganisaties bij het schrijven van aanbestedingen voor ICT-aanschaf;
- Informatie verschaffen over de toepassing van open standaarden binnen overheidsorganisaties.
Forum Standaardisatie is onafhankelijk en beheert zelf geen standaarden, alleen de lijst met aanbevolen en verplichte open standaarden. Standaardorganisaties (zoals Logius, Geonovum enz.) beheren de standaarden.
Het kabinet stelt de toepassing van open standaarden als norm in verschillende bestuursakkoorden. Voor alle organisaties binnen de publieke sector geldt daarom een 'pas toe of leg uit'-verplichting. Dit houdt in dat bij inkoop van ICT-producten en –diensten boven € 50.000, gevraagd moet worden om de open standaarden van de lijst, wanneer dat relevant is ('pas toe'). Wanneer een organisatie afwijkt van dit openstandaardenbeleid, kan dat alleen als zij dit rapporteert in het jaarverslag (‘leg uit’).